Laag-Keppel
Laag-Keppel is een historisch dorp aan de Oude IJssel, in de gemeente Bronckhorst. Het dorp heeft een compact centrum met oude huizen en straten en is sinds 1987 aangewezen als beschermd dorpsgezicht. De geschiedenis van Laag-Keppel gaat terug tot de middeleeuwse heerlijkheid Keppel, waarvan Kasteel Keppel het centrum vormde. De huidige Dorpsstraat is ontstaan bij het kasteel en de vroegere oversteek van de Oude IJssel.
Kasteel Keppel
Kasteel Keppel ligt op een eiland tussen de Oude IJssel en de voormalige Molenbeek en vormt al eeuwenlang het historische hart van Laag-Keppel. De oudste delen van het huidige kasteel gaan terug tot rond 1300. Het kasteel werd in 1510 en 1582 verwoest en daarna opnieuw opgebouwd. Johan van Pallandt liet het kasteel vanaf 1612 herbouwen. De werkzaamheden waren rond 1620 grotendeels voltooid.
De familie Van Pallandt bleef vervolgens eeuwenlang verbonden met Kasteel Keppel. In 1672 gebruikte de Franse koning Lodewijk XIV het kasteel korte tijd als hoofdkwartier tijdens de Hollandse Oorlog. In de achttiende eeuw werd het kasteel verder uitgebreid en kreeg ook het park zijn huidige historische structuur. Rond het kasteel liggen onder meer een sterrenbos, lanen, waterpartijen, een oude moestuin en de historische watermolen. Het hele complex is aangewezen als historische buitenplaats.
Kasteel Keppel is particulier bewoond en het kasteel zelf is niet vrij toegankelijk. Bezichtigingen zijn alleen op afspraak mogelijk. Het landgoed is grotendeels opengesteld voor wandelaars, waardoor je vanaf de openbare paden zicht hebt op het kasteel en de historische omgeving. Het kasteel staat aan de Dorpsstraat 41 in Laag-Keppel.
Dieventoren
Bij Kasteel Keppel staat de middeleeuwse Dieventoren, een overblijfsel van de voormalige voorburcht. De toren maakt deel uit van het gebouw aan de Dorpsstraat 37-39 en dateert in zijn onderste delen uit de veertiende eeuw. Het bouwwerk werd in het verleden gebruikt als gevangenis. In de kelders zijn nog gewelfde ruimten aanwezig met een stenen brits en ijzeren venstertralies, die herinneren aan deze vroegere functie.
De Dieventoren is onderdeel van het historische kasteelcomplex en staat tegen het voormalige bijgebouw van de voorburcht. De toren heeft een opvallende laatgotische vorm en een ingesnoerde spits met leien. Vanaf de Dorpsstraat is het gebouw goed te bekijken. De toren is niet afzonderlijk toegankelijk voor bezoekers.
Watermolen van Laag-Keppel
Aan de Dorpsstraat staat de historische Watermolen van Laag-Keppel. Al in de veertiende eeuw waren hier watermolens die tot de goederen van de heerlijkheid Keppel behoorden. De molen was eeuwenlang verbonden met Kasteel Keppel en de familie Van Pallandt, die vanaf 1530 eigenaar was van het kasteel en de bijbehorende bezittingen.
Het huidige molengebouw dateert uit de negentiende eeuw. Tot 1945 werd de molen door waterkracht aangedreven en gebruikt als korenmolen. Na de kanalisering van de Oude IJssel kon het waterrad niet meer op de oorspronkelijke manier draaien. In 1968 werd daarom een nieuw systeem aangelegd waarmee de molen weer met waterkracht kan worden aangedreven. Het complex bestaat uit het molenhuis, het waterrad en de molenkolk.
De Watermolen is onderdeel van de historische buitenplaats Keppel en is een rijksmonument. Wanneer de molen geopend is, zijn bezoekers welkom en kan de molenaar uitleg geven over de werking en de geschiedenis van de molen. De Watermolen staat aan de Dorpsstraat 30 in Laag-Keppel.
Follega Molen
De Follega Molen is een spinnenkopmolen aan de Dorpsstraat in Laag-Keppel. De molen werd in 1857 gebouwd in het Friese Follega. In 1969 werd hij naar Laag-Keppel verplaatst, nadat hij in Friesland buiten gebruik was geraakt. De molen kreeg in Laag-Keppel een nieuwe functie bij de historische Watermolen.
De Follega Molen wordt gebruikt om water uit de molenkolk weg te malen. Dat is nodig om het waterpeil rond de Watermolen te regelen, zodat het waterrad van de Watermolen voldoende verval heeft om te kunnen draaien. De twee molens zijn daardoor technisch met elkaar verbonden en vormen samen een bijzonder onderdeel van het historische molencomplex van Laag-Keppel.
De molen heeft een houten bovenhuis dat op een stenen onderbouw staat en kan met de kap op de wind worden gezet. De Follega Molen is als rijksmonument aangewezen. De molen staat naast de Watermolen aan de Dorpsstraat 30 in Laag-Keppel.
Historisch dorpscentrum
Laag-Keppel heeft een opvallend historisch dorpscentrum dat grotendeels bewaard is gebleven. De Dorpsstraat loopt door het oude dorp en wordt omgeven door historische huizen, boerderijen en voormalige dienstgebouwen. Samen met het kasteelterrein en de oude molens vormt de bebouwing een beschermd dorpsgezicht.
De ligging van het dorp is nauw verbonden met de Oude IJssel. Laag-Keppel ontstond langs de doorgaande weg bij de rivierovergangen en groeide onder bescherming van Kasteel Keppel. Tijdens een wandeling door de Dorpsstraat zijn verschillende rijksmonumenten te zien, waaronder oude woonhuizen en boerderijen. De historische bebouwing sluit direct aan op het kasteel en de bijbehorende buitenplaats.
Wilhelminabrug
Aan de Dorpsstraat ligt een klein ijzeren voetgangersbruggetje uit 1898. Het bruggetje vormt de verbinding tussen de Dorpsstraat en het park van Kasteel Keppel en ligt over een gracht die aansluit op een voormalige waterloop van de Oude IJssel.
Het hekwerk is versierd met smeedijzeren details en draagt het jaartal 1898 en de naam Wilhelmina. Daarmee verwijst de brug waarschijnlijk naar de inhuldiging van koningin Wilhelmina in datzelfde jaar. Het bruggetje is samen met het toegangshek een gemeentelijk monument en maakt deel uit van de historische omgeving van Kasteel Keppel.
Hervormde kerk
De Hervormde kerk van Laag-Keppel werd in 1880 gebouwd in opdracht van jonkvrouw S.G.A. van Pallandt-Brantsen, de bewoonster van Kasteel Keppel. De kerk verving een kapel die hier al in 1394 stond. Het neogotische gebouw heeft een eenbeukig schip, een dwarsschip en een vierkante toren met vier geledingen en een ingesnoerde spits.
Na de restauratie kreeg de kerk een nieuwe bestemming. In het gebouw is tegenwoordig Kunst of Art gevestigd, met wisselende exposities en een collectie schilderijen, glaskunst, keramiek en beelden. De voormalige kerk kan daardoor ook van binnen worden bezocht. Het gebouw staat aan de Hummeloseweg 4 in Laag-Keppel.
Hervormde kerk - Laag-Keppel
Jachthaven Bommen-Berend
Aan de Oude IJssel, net buiten Laag-Keppel, ligt Jachthaven Bommen-Berend. De haven heeft plaatsen voor passanten en vaste ligplaatsen en ligt aan een oude sluis die toegang geeft tot een voormalige rivierarm. Vanaf de haven kun je de Oude IJssel op varen richting Doesburg en Doetinchem.
Voor bezoekers zonder eigen boot zijn er sloepen te huur. De haven beschikt verder over een sanitairgebouw, water en stroom aan de steigers en een groot grasveld langs het water. Door de rustige ligging is de haven ook een goed startpunt voor een wandeling of fietstocht langs de Oude IJssel. De jachthaven ligt aan de Rijksweg 94 in Laag-Keppel.
Wandelen en fietsen
Vanaf het TOP in Laag-Keppel vertrekken verschillende wandel- en fietsroutes. De Reuzenroute is ongeveer 6 kilometer lang en voert langs de Follega Molen, de Watermolen, Kasteel Keppel en het omliggende landgoed. Voor een langere wandeling is er het Rondje Oude IJssel van ongeveer 9,3 kilometer, met delen langs de rivier en door het buitengebied van Laag- en Hoog-Keppel.
Ook voor fietsers zijn er routes die vanuit Laag-Keppel door het landschap van de westelijke Achterhoek voeren. Zo gaat de Westelijke Achterhoek-route over landgoed Keppel, langs de Oude IJssel en via Doesburg. Een andere route voert vanuit Laag-Keppel via Bronkhorst en Doesburg door het rivierlandschap en de omliggende landgoederen.
Eten en drinken
Na een wandeling door Laag-Keppel of langs de Oude IJssel kun je in het dorp terecht voor een lunch, koffie, een drankje of een eenvoudige maaltijd bij lunchroom en cafetaria De Olde Schole
Overnachten
In Laag-Keppel kun je overnachten in een landelijke omgeving, dicht bij de Oude IJssel en de historische dorpskern.
- Camping en Gastenverblijf Siebieverden
- Bed & Breakfast De Oude IJssel
